در بررسی تاریخ سیاسی خشونت بار دوره سارگُنیان، که در آن امپراتوری آشور به بالاترین حد قدرت خود رسید، می توان به آسانی دریافت که تمام وجوه زندگی آشور درگیر جنگ و درگیری بود. اما این برداشتی غیر واقعی است که تا حد زیادی از خصلت گزینشی اسناد بر جا مانده سرچشمه می گیرد. بخش عمده این اسناد دربرگیرنده گزارش های سلطنتی و دیگر شرح و توصیف های عملیات نظامی و طرح های ساختمانی است که روش سنتی بیان پادشاهان آشور بود.

علاوه بر این گزارش های اعمال شاهانه، تعدادی نامه های شخصی، اسناد حقوقی و نوشته های مذهبی و علمی به جا مانده، که بزرگترین مجموعه آن را لِیارد در سال 1849 میلادی در نینوا کشف کرد. این بایگانی، که شامل بیش از 25 هزار لوح به خط میخی است، بخش عمده کتابخانه ای را تشکیل می دهد که آشوربانیپال گرد اورده بود. گرچه این اسناد با ارزش است، اما بطور عمده به امور سیاسی، مذهبی و تجاری محافل درباری، رسمی، کاهنی و طبقات مرفه مربوط می شود و از زندگی روزمره آشوریان متوسط، اطلاعات بسیار کمی به دست می دهد.

وقتی مدرک مستقیمی در دست نیست، تاریخدانان معمولا به حدس هایی قریب به یقین، بر پایه سر نخ های غیر مستقیم در اسناد موجود از طرفی، بررسی ویرانه ها، اشیاء دست ساز، و دیگر یافته های باستان شناسی از طرف دیگر، و همچنین ارتباط بین سنت های آشوری و بابلی، دست می زنند؛ چرا که این دو فرهنگ از بسیاری جهات مشابه بودند.

 

جستارهای وابسته

پادشاه و ولیعهد

زمین داران و کارگران

زندگی شهری و زنان

هنرهای آشور

ستاره شناسی و پزشکی

 

منبع

امپراتوری آشور، نوشته دان ناردو، ترجمه مهدی حقیقت خواه